FRANSIZ İHTİLÂLCİLERİNİN DİN POLİTİKASI

"Demokrat cumhuriyet nihayet devletle dini ayırmağa mecburdu. Fakat bunu ancak hayatının sonunda yaptı. Başlangıçta Convention mevcut olan rejimi, yâni ruhbanın sivil teşkilâtı rejimini, muhafaza etmek teşebbüsünde bulundu." (Bu kısım "Fransa İnkılâbının Siyasî Tar..... cilt 2, sayfa 649 - 685 den hulâsa yazan: A. Aulard, tercüme eden: Nazım Poroy”) "13 İkinci teşrîn (Kasım) 1792 tarihinde Cambon pek yakında Conventİon'a bir umumî ıslahat lâyihası verileceğini bildirmişti." Bu lâyihaya göre bazı vergiler tamamen kaldırılacak, arazi vergisi de 40 milyona indirilecekti. "Bu iş ancak din masraflarından kurtulmak sayesinde yapılacaktı. Bu masraf CAMBON'un dediğine göre "Cumhuriyete 100 mil­yona mal oluyordu. Fakat bu lâyihaya karşı o kadar şiddetli bir muhalefet gösterildi ki lâyiha meclise bi­le verilmedi." Jacoben'lerin çoğu bu lâyihayı zamansız buldular. ROBESPIERRE ise "bu layihanın milletin maneviyatının ve ahlâkını bozacak mahiyette olduğunu söyledi." Hattâ din bütçesinin lâğvı şayiası üzerine bir vilâyette isyan hareketi bile oldu. "Danton bu vesile ile halkın din işinin de temin edilmesini istedi." Convention bir beyanname ile böyle bir şeyi asla düşünmediğini halka bildirdi. Hattâ 27 Mart 1793 günü vazife İle taşrada bulunan iki mebus "Millet Meclisi namına, cumhuriyetin İncil ahlâkı üzerine kurulmuş olduğunu söylediler." Yalnız bu müsamahalar Fransa'ya mahsus dinî bir teşkilât olan Galikan teşkilâtına karşı idi. Meclis cumhuriyet adına yemin etmeyen papacı papazlar aleyhindeki kanunları sertleştirerek tatbik ediyordu.

15 Ağustos 1792 tarihinde Legislative Meclisi "devletten maaş yahut tekaüdiye alan her Fransız’ın millete sadık kalacağına, hürriyeti ve müsavatı muhafaza edeceğine veyahut bunları müdafaa için öleceğine" yemin ettiğini ispat etmedikçe bu maaştan yahut tekaüdiyeden vazgeçmiş addedileceğine karar vermişti. Ayrıca bu şekilde yemin etmeyen veya yeminlerinden dönen papazlar için on sene kalebentlik ve sürgün cezaları İle Fransa'dan çıkmağa mecbur edilmelerine karar verilmişti. Papazların bu cezaya çarptırılmaları için aynı vilâyette oturan altı vatandaşın istek ve şahadeti ayrıca kâfi idi. Bunun pek korkunç bir karar olduğu meydandadır. Cumhuriyete inkıyat etmeyen papazlar için cezalar gittikçe şiddetlendirildi. 18 Mart 1793 de asker toplanması vesilesiyle çıkan kargaşalıklara karışan papazların ölüm cezasıyla, ayrı gün içinde Meclisin yeni bir kararı: Sürgün edilmek durumunda bulunan papazların askerî mahkemeler tarafından 24 saat içinde ölüm cezasıyla cezalandırılmalarını emrediyordu. "23 Nisan 1793 de hürriyet ve müsavatı muhafaza için yemin etmemiş olan ruhbanın vadesiz olarak Guvane'a sürülmeleri karar altına alındı. 29 ve 30 Vendemiaire sene 2 tarihlerde müthiş bir kanun kabul olundu. Sürgün edilmek vaziyetinde bulunup da cumhuriyete karşı silâh çekmek suretiyle dış ve iç düşmanlarla cürüm ortaklığı ettiklerine kanaat getirilen papazlar, bu hadise bir askerî komisyon tarafından beyan edildikten ve "vâkıanın doğruluğu ya iki imzalı bir yazı ile yahut bir şahit tarafından tasdik olunan tek imzalı bir yazı ile veyahut da iki şahidin sözüyle teyit olunduktan sonra yirmi dört saat içinde ölüm cezasına çarptırılacaklardı." Ve daha sonra alınan kararlarla papazların bütün hayat hakları ellerinden alınmıştı. Halk bütün yeminli ve yeminsiz papazları bir tehlike gibi kabul etmişti.

"Dün iyi papazlar fena papazlara misal olarak gösteriliyordu. Bugün artık hiç, hiç iyi papaz bulunmadığı zannedilmektedir. Bundan dolayı Katolik dini mücahit vatanseverler nezdinde itibardan düşmektedir. Eğer din ve mezhep millî müdafaaya engel oluyorsa, din ve mezhebi ortadan kaldıralım. İşte ötede beride feylesofluk tesiriyle değil, fakat ümitsizliğe düşmüş bir vatanseverlik hissi ile yayılan fikir budur."

Papaların engizisyonu, inkılapçı dinsizler tarafından inançlı Hıristiyanlara ve papazlara tatbik ediliyordu. Bu gidiş, hürriyet namına her türlü zulmü mubah gören inkılâpçılar tarafından. halkın vicdanına tasallût etmeğe ve ahaliyi Hıristiyanlıktan çıkarmak için zorlamalara kadar gitti.

Kaynak : ŞEYTANCA PROTOKOLLER